Aan de zuidkant van Borger ligt het natuurgebied Flessenhals waar de zijstroom het Voorste Diep zich door een smal dal moet persen. Aan de andere kant van de N34 slingert het Voorste Diep zich door de Mandelanden. De gebieden maken deel uit van het Hunzedal. Vanaf een kijkheuvel en een uitkijktoren heb je een prachtig uitzicht over dit kletsnatte natuurgebied.
Mandelanden en Flessenhals
Doorbraakdal
Meer dan honderdduizend jaar vond tussen Borger en Buinen een ingrijpende gebeurtenis plaats die nog steeds zijn stempel op het landschap drukt. Het ijs van de Saale-ijstijd had eerder de Hondsrug gevormd. Er verzamelde zich zoveel smeltwater aan de westkant dat de nieuwe heuvelrug ter plekke bezweek. Dit zogeheten doorbraakdal werd later het domein van het Voorste Diep. Een eeuw geleden werd in het beekdal het Kanaal Buinen-Schoonoord gegraven.
In 2011 kon Het Drentse Landschap de Mandelanden Diep aan de westkant van de N37 verwerven. Het Voorste Diep kon weer tevoorschijn worden gebracht. Het werd weer de snelstromende meanderende bovenloop van de Hunze die het diepje ooit was geweest.
Flessenhals
In 2020 kon ook het gebied Flessenhals aan de oostkant van de N34 worden aangepakt. Het Drentse Landschap kon een deel van het gemeentelijke sportveldencomplex aankopen. Zo ontstond er ruimte om een natuurlijke beekdalrand aan te leggen.
De rechtgetrokken beekloop van het Oude Diep werd in de Flessenhals weer een meanderende beek waar vissen stroomopwaarts konden zwemmen. Het beekpeil kon een stuk omhoog waardoor in het gebied moerassige laagtes zijn ontstaan.
Succesvolle natuurinrichting
Het gebied de Mandelanden is in 2011 ingericht. Inmiddels zien we, meer dan tien jaar later, dat het gebied zich spectaculair heeft ontwikkeld qua planten en dieren. Het gebied vormt een broedgebied voor veel vogelsoorten zoals kievitten, de blauwborst en de bedreigde watersnip. Dankzij het kwelwater, wat vanuit de grond omhoog komt en wat rijk is aan mineralen, is in dit gebied ook een grote verscheidenheid aan planten te vinden. Ook zijn er in het gebied enkele nieuwe poelen aangelegd. Dit is inmiddels een goed leefgebied geworden voor kikkers en salamanders.
De wandelmogelijkheden door het gebied zelf zijn in het broedseizoen (15 maart – 15 juni) beperkt. Het gebied mag dan niet worden betreden. Buiten het broedseizoen is het terrein vrij toegankelijk. Er is een goede indruk van het gebied te krijgen vanaf de kijkheuvel aan de noordrand van het gebied, aan de Borgerderstraat in Westdorp.
Het Hunzedal
De Mandelanden en Flessenhals zijn onderdeel van het Hunzedal. Ooit was de Hunze een kronkelende beek, die Drenthe met de Waddenzee verbond. In 1995 presenteerden Het Drentse Landschap, Het Groninger Landschap en het Wereld Natuur Fonds een gezamenlijke natuurontwikkelingsvisie (de Hunzevisie) voor het stroomgebied van de Hunze. Dit heeft geleid tot uitvoering van natuurontwikkelingsprojecten op diverse plekken langs de Hunze.
Stapsgewijs ontwikkelt de Hunze zich hierbij weer tot een vrij kronkelende beek ingebed in een natuurrijk, voor mens plant en dier aantrekkelijk landschap.
Wandelen en fietsen in de Mandelanden
Ontdek de Mandelanden met onze wandelroute van 6.5 kilometer of stap op de fiets met onze fietsroute van 34 kilometer.
