Het LOFAR-gebied tussen Buinen en Exloo is een van de meest opvallende nieuwe natuurterreinen in het Hunzedal. De rijke moerasflora oefent een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op allerlei bijzondere insecten en vogels. De aanwezigheid van de LOFAR-antennes garandeert er rust voor plant en dier.
LOFAR-gebied
Natuur omarmt heelal
Dankzij een uniek samenwerkingsverband met Astron is in 2010 400 hectare nieuw natuurgebied ingericht in het Hunzedal tussen Buinen en Exloo. Een groot antenneveld (LOFAR) waarmee de ruimte onderzocht wordt, ligt hier nu op kleine terpen ingebed in een vogelrijk moeras- en graslandengebied. Een deel van het gebied bestaat uit een kwelmoeras. In dit gebied komt kwelwater afkomstig uit de Hondsrug aan de oppervlakte. Dit kwelwater staat garant voor het ontstaan van bijzondere natuurwaarden.
Vogels kijken
Het LOFAR-gebied heeft zich ontwikkeld tot een bijzonder vogelgebied waar het hele jaar door wel iets te ontdekken valt. Vogels kijken is hier goed mogelijk vanaf de midden door het gebied lopende Beeksdijk tussen Exloo en Buinen. Regelmatig worden er excursies in het gebied gegeven waarbij zowel aandacht besteed wordt aan de natuurwaarden als de astronomische achtergronden van dit LOFAR-project.
Kwelmoeras
Langs de westrand van het gebied ligt het kwelmoeras waar een constante stroom grondwater aan de oppervlakte komt. Het gebied ontwikkelt daardoor een bijzondere plantengroei met volop orchideeën, Moeraskartelblad en andere moerasplanten, een bloemrijk geheel. Jaarlijks broeden hier enkele paartjes Kwartelkoningen, Watersnippen en Waterrallen. In samenwerking met lokale boeren wordt het maaibeheer optimaal afgestemd op de vogels.
Ook broeden er in dit gebied enkele grutto’s. Door laat in het seizoen en gefaseerd in de tijd te maaien, wordt het gebied aantrekkelijk gehouden voor deze kritische graslandbewoner.
Het Hunzedal
Het LOFAR-gebied is onderdeel van het Hunzedal. Ooit was de Hunze een kronkelende beek, die Drenthe met de Waddenzee verbond. In 1995 presenteerden Het Drentse Landschap, Het Groninger Landschap en het Wereld Natuur Fonds een gezamenlijke natuurontwikkelingsvisie (de Hunzevisie) voor het stroomgebied van de Hunze. Dit heeft geleid tot uitvoering van natuurontwikkelingsprojecten op diverse plekken langs de Hunze.
Stapsgewijs ontwikkelt de Hunze zich hierbij weer tot een vrij kronkelende beek ingebed in een natuurrijk, voor mens plant en dier aantrekkelijk landschap.
Wandelen en fietsen in LOFAR
Wandelen in het LOFAR-gebied zelf is niet toegestaan, het natuurgebied is alleen vanaf de verharde weg te ervaren. Wel hebben we een mooie wandelroute van 9.5 kilometer die je kennis laat maken met dit bijzondere terrein. Of stap op de fiets met onze fietsroute van 34 kilometer en ervaar hoe de ijstijden hun stempel hebben gedrukt op het Hondsruggebied.