De eeuwenoude havezate Oldengaerde in Dwingeloo doet zijn uiterste best om alle aandacht naar zich toe te trekken, maar landgoed Oldengaerde is méér dan een monumentaal gebouw. De tuinen en het omliggende landgoed weerspiegelen net zo goed de belangwekkende geschiedenis van Oldengaerde en zijn bewoners.
Havezate Oldengaerde
Even buiten Dwingeloo ligt havezate Oldengaerde verscholen in het groen. Een statig huis met een prachtig versierde voorgevel ‘anno 1717’. Lange tijd werd vermoed dat Cornelis van Dongen jr. de havezate in dat jaar liet verbouwen en het zijn huidige vorm gaf. Waarschijnlijk stamt de huidige voorgevel al uit het midden van de zeventiende eeuw.
Vingboonsstijl
Oldengaerde lijkt gebouwd in dezelfde stijl als de paleisjes van de kooplui langs de Amsterdamse grachtengordel in de zeventiende eeuw. Architectuurhistorici noemen deze vaak de Vingboonsstijl, naar de architect die hem introduceerde.
De geschiedenis van Oldengaerde gaat trouwens terug tot in de middeleeuwen. Rond 1430 vertrok een zoon van de familie Van Echten uit hun Huis te Echten en vestigde zich op het familiebezit bij Dwingeloo.
Familiebezit
Tot aan de negentiende eeuw hebben de families Van Echten en vervolgens Van Dongen op de havezate Oldengaerde gewoond. Ze waren belangrijke vertegenwoordigers van de Ridderschap in de Staten van de Landschap Drenthe.
In 1808 kocht Aalt Willem van Holthe havezate Oldengaerde. Zijn familie Westra van Holthe woonde meer dan tweehonderd jaar op Oldengaerde. Eind 2013 schonken de zusters Willinge, verre nakomelingen van Aalt Willem van Holthe, hun Oldengaerde aan Het Drentse Landschap.
Waarschijnlijk heeft Cornelis van Dongen jr. bij de verbouwing van de havezate in 1717 achter het huis een grote baroktuin laten aanleggen.
De structuur van baroktuinen is gebaseerd op de classicistische principes van het Frankrijk in de tijd van Lodewijk XIV. Hét kenmerk ervan is de zichtas. Vanuit de middelste kamer van Oldengaerde kijk je langs de centrale as de tuin in. Een zonnewijzer, een ‘grand canal’ en een tuinbeeld heel in de verte richten je aandacht naar de landerijen erachter.
De Overtuin aan de overkant van de doorgaande weg kreeg in de achttiende eeuw ook een centrale as. Later deed de veel vrijere landschapsstijl met bosjes en slingerpaadjes zijn intrede op het landgoed.
Ten zuiden van de baroktuin kom je in het Rabattenbos. Het moet er in de zeventiende eeuw al als productiebos hebben gestaan. Vanwege de natte ondergrond werden bij de aanleg zogeheten rabatten worden gegraven. Dit zijn rijen greppels om het water af te voeren.
Gebruik van de monumentale tuinen
De monumentale tuinen van Landgoed Oldengaerde zijn prachtig om doorheen te wandelen en vormen een sfeervol decor voor exposities en (bruids-)fotografie. Om het bijzondere karakter van het landgoed te behouden, gelden er regels en voorwaarden voor het gebruik van de tuinen.
Restauratie en verduurzaming
In 2017 ging het grootste restauratieproject uit de geschiedenis van Het Drentse Landschap van start om het huis en het landgoed in eer te herstellen. Terwijl gewerkt werd aan de restauratie en herbestemming van het huis, werden ook de nabijgelegen daglonerswoning en het grote bouwhuis aangepakt.
Bij restauratieproject is veel aandacht besteed aan verduurzaming van het pand zonder de monumentale waarde aan te tasten. Zo heeft Oldengaerde behalve een rijk verleden ook weer een mooie toekomst voor zich.
Het hele restauratieproces is vastgelegd door bureau Statement in een film.
Het Rabattenbos, de Overtuin en het achterste deel van de Baroktuin zijn vrij toegankelijk en vormen een prachtig decor voor een wandeling. De directe omgeving van het huis zelf is privéterrein voor bewoners en gasten van Oldengaerde. Wil je het landgoed en de omgeving echt beleven?
Op Eindje om in Drenthe vind je een afwisselende wandelroute van 9 kilometer langs de historische havezaten van Dwingeloo.
Altijd al eens willen slapen op landgoed Oldengaerde? Dat kan in de Van Dongen Suite of de Van Echten Suite. Beide prachtig gerestaureerde suites op de eerste verdieping bieden een sfeervol verblijf en zijn een ideaal vertrekpunt om het landgoed en de omgeving te ontdekken. Reserveren kan eenvoudig via Buitenleven Vakanties.
Op zoek naar een inspirerende kleinschalige vergaderlocatie in een historisch decor? In de havezate Oldengaerde is een vergaderzaal gevestigd voor trainingen en vergaderingen voor kleine groepen.
Regelmatig worden er rondleidingen gegeven door een deel van het huis én de tuin. Ga mee met deze boeiende rondleiding door de historische buitenplaats Oldengaerde met een uitstapje door tuinen en bijgebouwen. Aansluitend maak je een korte wandeling door het naastgelegen bos en door de beeklanden van het Westeinde.
Het prachtig geïllustreerde boek Oldengaerde – Het verhaal van een havezate en zijn bewoners vertelt voor het eerst uitgebreid de geschiedenis van het landgoed Oldengaerde en zijn markante bewoners. Van de families Van Echten en Van Dongen tot de Westra van Holthe, het boek neemt je mee door vier eeuwen geschiedenis en laat zien hoe Oldengaerde zich ontwikkelde tot het statige huis dat het vandaag is.
